4 tác dụng không không ngờ của rau đay
Rau đay là loại rau
quen thuộc trong bữa cơm người Việt. Nhưng không chỉ là món thực phẩm bổ dưỡng,
trong rau đay còn chứa đựng những công dụng hết sức quý báu.
Cây rau đay trồng làm rau cao phổ biến từ 50 -100cm. Nếu để mọc hoang, nó
còn cao hơn. Bạn có thể nhìn thấy rau đay bằng hình dáng một khối lùm tròn bởi
người ta đã hái ngọn đi và loại rau này mọc nhánh rất khỏe. Thân cây màu tím
ngắt, cũng có khi được lai tạp trở nên màu trắng tím. Bạn sẽ có cơ hội nhìn
thấy hoa và quả của rau đay. Hoa mọc ở kẽ lá, có màu vàng, nhỏ xíu. Quả tròn,
dọc quả có khía chia ra thành múi tựa hồ như một cái đèn lồng nhỏ. Rau đay được
phân biệt với các rau khác bởi tính nhớt của nó. Chỉ cần ngắt một chút lá, vò
ra, bạn sẽ thấy hai tay bạn rất trơn và nhớt.
Ích mẹ, lợi con
Rau đay, về phương
diện y học cổ truyền, là loại
rau có vị ngọt, tính hàn, có tác dụng tẩm bổ, giải nhiệt, lợi tiêu hóa, nhuận
tràng, lợi tiểu, lợi hô hấp, tiêu đờm, kháng viêm, cầm máu, lợi sữa và an thai. Do đó, rau đay thường được dùng làm loại rau làm
thuốc có tác dụng chữa trúng nắng, phòng ngừa say nắng, trị táo bón, bí tiểu,
tiểu buốt, tiểu rát, tiểu ra máu. Rau đay cũng được dùng làm rau thuốc chữa ho
ra máu, nôn ra máu. Với bà mẹ mang thai và bà mẹ cho con bú, rau đay được dùng như một phương
thuốc an thai và cực kỳ lợi sữa giúp sữa về nhiều hơn và
nhanh hơn.
Về phương diện y học hiện
đại, rau đay là loại rau tương đối giàu dinh dưỡng, tất nhiên không phải là đầu
bảng. Nhưng xét trên khía cạnh thực tế, rau đau đứng trong tốp đầu các loại rau
chứa nhiều canxi (đứng hàng thứ 4 trong các loại rau dùng để ăn), sắt (đứng
hàng thứ 1), beta caroten (đứng hàng thứ 4), vitamin C (đứng hàng thứ 3). Với
những chất dinh dưỡng như vậy, rau đay rất tốt cho trẻ em, bà mẹ mang thai, bà
mẹ sau sinh. Trong danh sách các loại rau nên chế biến cho trẻ ăn dặm, ngoài
các thứ củ quả thông thường, bạn nên ngắt lá rau đay nấu cho trẻ. Nhớ bỏ cuống
lá. Phân tích trong thành phần, người ta thấy trong 100g rau đay có tới gần 92g
nước. Tức là khối lượng nước trong rau đay rất lớn, lại là lượng nước có chứa
khoáng chất và hoạt chất sinh học. Nên rau đay vô cùng hữu ích với người kém
ăn, chán ăn, người bị táo bón, ậm ạch, ăn lâu tiêu. Rau đay cũng là loại rau
đứng trong tốp đầu bảng để thanh nhiệt, giải độc, làm mát cơ thể.
Theo các nghiên cứu mới,
người ta còn thấy rau đay có nhiều giá trị thực phẩm-thuốc khác nhau. Phân tích
hóa chất trong lá rau người ta thấy có nhiều chất flavonoid, saponin, tannin,
steroid, triterpen. Đặc biệt, trong số các hóa chất tìm được người ta thấy có
hai chất mang hoạt tính chức năng mạnh là phytol và
monogalactosyldiacylglycerol (chống khối u). Ở phần ngọn non có rất nhiều
polysaccharid và lignin (đây là các chất mang hoạt tính estrogen thực vật). Trong
phần ngọn người ta cũng tìm thấy một số chất đường glucose, fructose, sucrose
và 2 chất inositol (đây là các chất giúp nhuận tràng). Điều lý thú, trong lá
rau đay người ta còn tìm thấy một hoạt chất thuốc có tên là capsin. Đây là một
chất có tác dụng tương tự như với các glycosid cường tim vốn được sử dụng làm
thuốc chống suy tim bấy lâu nay (hoạt chất làm vận mạch, lợi sữa và lợi tiểu).
Trong chất nhầy của rau đay người ta tìm thấy rất nhiều acid hữu cơ như:
coumaric, ferulic, vanillic, hydroxybenzoic (những hoạt chất có tác dụng kháng
viêm).
Bằng nhiều thực nghiệm
khác nhau, người ta chứng minh được dịch chiết lá rau đay có một số tác dụng
mới như tác dụng chống co thắt đường tiêu hóa được thử nghiệm với chuột, tác
dụng chống viêm được thử nghiệm với chân chuột bị phù, tác dụng chống khối u
thực nghiệm gây ra bởi vi rút Epstein-Barr.
4 tác dụng tiêu biểu
Mặc dù nhiều tác dụng mới
ngày càng được tìm ra nhưng rau đay có 4 tác dụng tiêu biểu mà bạn không nên
quên.
Tác dụng 1: hóa giải
táo bón.
Tác dụng này có được là vì
trong rau đay có khá nhiều nước. Vì nhiều nước nên làm mềm phân. Trong rau đay
có nhiều polysaccharid, vì nhiều polysaccharid nên sẽ làm tăng lưu chuyển ruột,
chống ứ đọng phân. Trong rau đay lại có nhiều chất nhầy, một chất như có tác
dụng bôi trơn khiến cho dễ bị tống đẩy. Trong thành phần lại có nhiều đường
sucrose và inositol. Các đường này không hấp thu mà lại giữ nước làm phân nở to
nhưng lại rất mềm, hóa giải được táo bón.
Tác dụng 2: tăng
cường lợi sữa.
Rau đay được chứng minh là
rất lợi sữa trên thực tế và lý thuyết. Vì rau đay nhiều nước nên làm tăng thể
tích sữa, lại có nhiều nhầy nên sữa về nhiều hơn. Trên thực tế, nếu bà mẹ sau
sinh ăn rau đay liên tiếp trong 4 tuần ngay sau sinh thì người ta thấy rõ lượng
sữa ra của tuần 3, 4, nhiều hơn tuần 1, 2. Nhưng nếu không ăn rau đay, sữa tuần
3, 4 vẫn về nhưng mức độ kém hơn nhiều. Hơn thế nữa, phân tích người ta thấy
hàm lượng chất béo trong sữa mẹ ở tuần 3, 4 ở bà mẹ ăn rau đay cao hơn người
không ăn.
Tác dụng 3: thanh
nhiệt giải độc.
Rau đay có tác dụng làm
mát, tiêu khát, giải nhiệt, chữa trúng nắng. Vì rau đay có nhiều nước, chữa
nhiều nhầy, có nhiều đường nên ích lợi cho việc giải nhiệt. Tính hàn của rau
đay giúp hóa giải mọi hiện tượng nóng trong.
Tác dụng 4: khai
thông tiểu tiện.
Những người tiểu bí, tiểu
đau, tiểu rát sẽ tìm thấy ở rau đay một phương cách thú vị bài trừ các hiện
tượng trên. Lý do rau đay thân thiện với hệ tiết niệu là bởi rau đay có hoạt
chất vận động tim mạch nên có tác dụng làm tăng số lượng nước tiểu, lại có tác
dụng kháng viêm nên giải viêm nhiễm đường niệu, lại có tác dụng tiêu thũng nên
nước tiểu sẽ dễ dàng ra ngoài.
Có nhiều cách dùng khác
nhau để thu được các tác dụng trên. Một cách đơn giản nhất là bạn ăn 200 - 300g
rau đay tùy bệnh, nấu ăn liên tục 2 lần/ngày và liên tục trong 20 - 30 ngày,
bạn sẽ thấy khả quan.Cây rau đay trồng làm rau cao phổ biến từ 50 -100cm. Nếu
để mọc hoang, nó còn cao hơn. Bạn có thể nhìn thấy rau đay bằng hình dáng một
khối lùm tròn bởi người ta đã hái ngọn đi và loại rau này mọc nhánh rất khỏe.
Thân cây màu tím ngắt, cũng có khi được lai tạp trở nên màu trắng tím. Bạn sẽ
có cơ hội nhìn thấy hoa và quả của rau đay. Hoa mọc ở kẽ lá, có màu vàng, nhỏ
xíu. Quả tròn, dọc quả có khía chia ra thành múi tựa hồ như một cái đèn lồng
nhỏ. Rau đay được phân biệt với các rau khác bởi tính nhớt của nó. Chỉ cần ngắt
một chút lá, vò ra, bạn sẽ thấy hai tay bạn rất trơn và nhớt.
Nhận xét
Đăng nhận xét